Fimmtudagur 11.9.2014 - 10:56 - 9 ummæli

Fléttað inn í finnska hefð.

SKMBT_C652D14091009200_0002

 

Gunnlaugur Stefán Baldursson arkitekt, sem hefur alla sína tíð starfað á meginlandi Evrópu, skrifar hér grein um finnska hefð í byggingalistinni. Gunnlaugur er flinkur og reryndur praktiserandi arkitekt sem er meðvitaður um fræðimennsku byggingalistarinnar þar sem hann hugsar mikið um anda staðanna og regionalismann. Hann hefur áður skrifað nokkrar greinar hér á vefinn og vek ég sérstaklega á færslurnar „Fléttað inn í borgarvefinn“ og hina sem heitir „Fléttað inn í landslagið“. Greinarnar má finna með því að slá þeim upp í leitarvél hér til hliðar.

Gefum Gunlaugi orðið:

 

Fléttað inn í finnska hefð.

Finnskur regionalismi.

Finnum tókst að tengja modernisma 20. aldar og  byggingahefð sína í heilsteypta, frjóa og lifandi heild, regionalisma,  sem gerir landið einstakt hvað nýja byggingalist snertir.

Þessi sameining af klassískri hefð, notkun timburs og funktionalisma var farsæl og hefur gefið borgum og umhverfi landsins öryggi og þann styrk, að engin þörf var og er fyrir  nýjungasveiflum að utan.

Með Aalto í fararbroddi byrjuðu Finnar á 30/40. áratug síðstu aldar að skapa sín eigin sérkenni, sem enn í dag eru öruggur grunnur fyrir  einstakan arkitetkúr, lífrænar og vistrænar  byggingar , sem verka eðlilega og vel á sálarlíf fólks. Hér varð til módernismi, sem ekki þurfti  að hafna öllum hefðum.

 

Suoni seven 2014

Kynning á verkum 7 ungra finnskra fagmannahópa, sem fylgir í kjölfar bókmenntaráðstefnunnar í Frankfurt 2014  (Suomi seven í DAM, Þýska Arkitektasafninu í Frankfurt til 18.01.15), sýnir vel, að þetta unga fólk er algjörlega óháð öllum tískusveiflum þó  það loki sig ekki af gangvart nýjungum.

Vel  er haldið utan um þann þráð, sem Aalto, Pietilä, Siren og aðrir módernistar þróuðu í efnismeðferð og þeirri fullvissu að góðar hugmyndir „vaxi útfrá eðlilegu lífi fólks“.

Athyglisvert er að sjá hvernig kynslóð, sem er fædd á milli 1970/80  fléttar bæði eðlilega og um leið frísklega inní finnska hefð með efnis og rýmiskennd Aaltos og annara finna sem fyrirmyndir.

A.m. k. Í Helsinki virðist heimsspekileg nálgun Louis I. Kahn ekki fjarri:  ströng,klassísk,táknræn og skýr.

Slíka nálgun má t.d. greina í  kjarnamyndun nýja alþjóðskólans Opinmäki í Espoo,(sú borg vex svotil saman við höfuðborgina),eða uppbyggingu og útliti nýja háskólabókasafnsins „Kaisa“ (Anttinen Oiva Architects),sem fléttað er mjög frumlega og vel inní strangan borgarkjarna Helsinkis.

Kjarni  borgarinnar er algjörlega í anda „nýklassík“ Schinkels ,reistur á 19.öld.

Í því umhverfi koma hugsanir Kahn ósjálfrátt upp í hugann.

Á óvart kom mér reyndar hvað „hinn lífræni“ Aalto er strangur þegar hann fléttar nýstárleg verk  sín inní þennan klassíska kjarna.Miðborgin öll er a.m.k fyrir mig algjör „upphefð“: og ekkert stress, engar ódýrar túristasjoppur!

Og í þessu umhverfi kemur uppí hugann: hvaða áhrif hefði klassísk „Skólavörðuháborg“ Guðjóns Samúlessonar haft á stöðugleika og uppbyggingu Reykjavíkur, hefði hún hefði orðið að veruleika?

 

Fyrimyndar skipulagsyfirvöld.

Sýnilegt er, að  ungir fagmenn fá í Finnlandi tækifæri til að hafa áhrif á ný borgahverfi og þéttingu byggðar bæði í og umhverfis miðborg. Og að „fjárfestar“ virðast auðsýnilega ekki hafa nein veruleg áhrif á borgareinkennin.

Hvers vegna er það svo?

Vegna þess að hefðin í skipulagspóltík og opnum samkeppnum arkitekta stendur á afar öruggum jarðvegi.

Skipulagsyfirvaldið í Helsinki er mjög sterkt, bæði er vaxin hefð til staðar og  lang stærsti hluti lóða er eign borgarinnar. Prívatkapítal hefur mjög takmarkað vald því að borgin sjálf „leigir“ jafnvel bestu lóðinar til langs tíma og getur þannig haft veruleg áhrif á ,að borgasvipurinn og hefðin haldi sér í þágu borgarbúa.Þannig tekst að skipuleggja og byggja „borg  fólksins“ og forðast afbrigði af „borg kapítals“.Yfirvöldin hafa að auki séð um að tengja afar vel umferðamöguleika milli borgarhluta svo að einkafarartæki eru svotil óþörf innan borgar,líka í framtíðinni.

Vert er að nefna að svo til öll opinber verkefni eru boðin út í  opinum samkeppnum (allra!) arkitekta.

Finnska hefðin í skipulagi og húsagerð er þannig á margan hátt til fyrirmyndar í dag.

 

Íslenskur regionalismi ?

Arkitektúrsafnið í Frankfurt hafði 2011 álíka kynningu á íslenskri byggingalist síðstu ára: nokkuð tilviljunarkenndur þverskurður.

Ýmis áhugaverð verkefni voru  valin m.a. verk Studio Granda og Sigríður Sigþórs með stef um landslag og innblástur.

En fyrsti og besti fulltrúi „nútíma regionalisma“ á Íslandi var ekki kynntur: Mannfreð Vilhjálmsson.

Nokkrar  byggingar Manfreðs hafa augljósar tilvitnanir í íslenska hefð: menning og landslag kristallast  mjög eðlilega saman í nýja  Fuglasafninu við Mývatn og fjöldamörgum fyrri verkum hans.

Að þessu sögðu finnst mér einsýnt, að íslendingar þurfa að eignast stofnun til að rannsókna á leiðum til að nálgast „regional“ bygginarlist. Stofnun, sem bendir á nýjar slóðir en heldur  jafnramt utan um fortíðina.

Í höfuðborg landsins eru peningar til að „byggja stórt og dýrt“ og  „flottustu hótel“ í Evrópu, en á sama tíma eru engir peningar til fyrir eina persónu,sem ræktar Byggingalistardeild í Listasafni Reykjavíkur:  dapurleg staðreynd fyrir móður allra lista!

 

Hér að neðan eru myndir af  háskólabókasafninu í Helsink i(Kaisa).Þar sem er Louis I. Kahn nálægur, en líka rómversk „barokkklassík“  Þetta bókasafn er „,hressandi, ekki ofhlaðið, organískt finnsk flétting inní borgarkjarna í anda  „Borromini+Kahn.  Svo er tölvumynd af Wood City Helsinki 2016 sem er nálægt miðri borginni og við sjóinn og er í byggingu.Þetta eru 2 íbúðarkomlexar+hótel+skrifstofur,alls ca.32.000 ferm. allt byggt úr trékonstr.

Ég minni á að fólk getur slegið upp nafn8i gunnlaugs hé í leitarvélinni til hliðar til þess að lesa fyrri pistla hans hér á vefnum.
SKMBT_C652D14091009320

SKMBT_C652D14091009200_0001

SKMBT_C652D14091009330_0001

 

SKMBT_C652D14091009330_0003SKMBT_C652D14091009330_0002

Övertorneå_05_west-facade_1_200

 

 

konsthall tornedalen vitsamieni

Flokkar: Óflokkað

Laugardagur 6.9.2014 - 23:55 - 6 ummæli

Hundruð fermetra byggðir á 10 tímum.

50475beb80895.preview-620

Scott Miller íbúi í Ohio í Bandaríkjunum tók myndina að ofan fyrr á áriunu þar sem fram kemur að Amish fólkið á svæðinu tókst að byggja fleiri hundruð fermetra hlöðu og gripahús á aðeins 10 tímum. Þetta tókst þó fólkið tæki sér meira en klukkutíma til hádegirverðar og án tölvuteikninga og forrita á borð við allt það sem nútíma fólki finnst ómissandi í dag.

Engin gæðakerfi, engar tölvur, engin forrit og algert traust meðal þeirra sem að verkinu kom. Engar tryggingar og engar kröfur vegna græðgi og/eða vanefnda.

Allt virðis ganga upp.

Maður veltir fyrir sér hvort við göngum götuna til góðs.

Kíkið á myndbandið.

 

Flokkar: Óflokkað

Fimmtudagur 4.9.2014 - 11:13 - 20 ummæli

Istanbul – Frakkastígur

 

Coming down … The OnaltiDokuz towers in Istanbul, shown here looming above the Suleymaniye mosque, now face demolition after a court order.

 

Ég var einusinni staddur i Gund Hall þar sem The GSD  (Harvard Graduate School of Design) í Harvard er til húsa.

Þar er masterað og doktorerað í arkitektúr, borgarskipulagi, landslagsarkitektúr og hönnun.

Ég var viðstaddur umræður um borgarprófil (skyline) Bostonborgar.

Þetta var fyrir svona 15 árum og ég verð að segja að mér fannst umræðan ekki sérlega merkileg. Aðspurður lét þá skoðun mína í ljós að megin vandamál borga almennt væri ekki hvernig þær mættu himninum heldur frekar samgöngur, sjálfbærni og lífið á götunum og milli húsanna.

Nú mörgum árum seinna hef ég áttað mig á að borgarprófíllinn skiptir verulegu máli. Og umræðurnar um Boston skyline  á GDS áttu fullan rétt á sér.

Þetta rifjaðist upp þegar ég las að stjórnvöld í Istanbúl hafa ákveðið að láta rífa nýleg háhýsi þar í borg vegna þess að þau skemma borgarprófílinn og gera áhrif Hagia Sophia og fleiri bygginga sem móta borgarlandslagið minni.

Skipulagsyfirvöld í París áttuðu sig á þessu um miðjan sjöunda áratuginn þegar þeir tóku að undirbúa viðskiptahverfið La Defence þar sem háhysi voru leyfð. Háhýsið á Montparnass var þá risið og byrjað var á uppbyggingu 20-25 hæða íbúðahúsa við Quai de Grenell við Signu skammt frá Effelturninum.

Parísarbúar ákváðu í byrjun áttunda áratugarins að ekki skyldi byggja fleiri háhýsi innan Periferíunnar og nú er talað í alvöru um að rífa Montparnasse turninn.

Þessi vakning sem mér sýnist vera að eiga sér stað víða um lönd þótt hægt fari á vonandi eftir að skila sér hingað.

Ég spái háhýsinu sem nú er að rísa neðst við Frakkastíg ekki langlífi. Og reyndar tel ég líklegt að það verði búið að rífa öll svörtu háhýsin í Skuggahverfinu löngu áður en þau hús sem eru í umræðunni að Laugarvegi tvö og fjögur verða látin víkja.

Já, það er margs að gæta í borgarskipulaginu.

Skoðið pistil arkitektúrbloggarans Oliver Wainwright um efnið :

 the Guardian

Að neðan koma nokkrar myndir frá Istanbúl og svo ein af Montparnasse turninum sem talað er um að rífa og svo neðst háýsi við Frakkastíg sem vonandi fær sem fyrst sömu örlög og húsin í Istanbul og í París.

Sjá einnig:

http://blog.pressan.is/arkitektur/2014/03/03/mikilvaeg-sjonlina-skert-i-reykjavik/

 

 

Borgarprífíll Istanbul er ógnað með nýbyggingum

Þessi hús eiga að víkja fyrir borgarlandslaginu.

Overlooking-the-most-beautiful-Paris-on-the-Montparnasse-Tower-15

Rætt er um að rífa þennan turn sem byggður var innan Periferíunnar í París.

Frakkastígur-myndir-640x281

Nýbygging við Frakkastíg skerðir mikilvæga sjónlínu til sjávar og fjalla.

 

Flokkar: Óflokkað

Föstudagur 29.8.2014 - 10:23 - 19 ummæli

Caffe-latte beltið í Kaupmannahöfn

 

Á sunnudaginn kemur verður opnað nýtt byggingaland í Kaupmannahöfn. Þetta er hafnarsvæði sem áður hét Nordhavn. Hverfið kallast á við Sydhavnen og Örestaden sem margir þekkja.  Við Sydhavnen er Sluseholmen og Örestaden þar nálægt en við Nordhavnen verður Århusgadekvarteret.

Þarna á að byggja á næstu 40-50 árum 40 þúsund manna byggð og atvinnuhúsnæði fyrir sama fjölda fólks.

Danir gera sér grein fyrir því að það verður dýrt að búa þarna og ekki á færi allra. Samkvæmt Politiken er gert ráð fyrir að íbúðir þarna kosti á annað hundrað miljónir íslenskra króna.

Menn segja að þessi byggð muni ekki eingöngu breyta borgarlandslaginu heldur einnig hinu pólitíska landslagi. Félagsleg samsetning borgaranna verði önnur á komandi árum.

Menn spá því að Socialdemokratar muni missa þá sterku stöðu sem þeir hafa haft í borginni í meira en 100 ár.

Það er að gerast það sama í Kaupmannahöfn og víða annarstaðar að vel menntað og efnameira fólk flytur inn í borgirnar. Svefnbæirnir eru að missa aðdráttarafl sitt. Fólk vill þjónustu, menningu og götulíf í nágrenni sínu.

Íbúðir á jaðarbyggðum munu lækka í verði. Verslunarkjarnar fara á hausinn vegna þess að verslunin flyst á netið og fólk með peninga flytur inn í borgirnar. Þjónusta í úthverfum er að minnka.

Áður var talað um“ Wisky Bæltet „norðan Kaupmannahafnar þar sem hinir efnameiri og „de gamle penge“ bjuggu.  Þetta svæði var líka kallað „Böf og rödvinsbæltet“.  Nú er farið að tala um „Caffe-latte bæltet“ sem einmitt gengur frá Sydhavnen til hins nýja Århusgadekvarter, þar sem miðborgin gamla er með í beltinu.

Þetta er áhugavert að skoða og spegla í hugmyndum um uppbyggingu við höfnina í Reykjavík og í Vatnsmýri. En við verðum að muna að Kaupmannahöfn er höfuðborg dana sem eru um 17 sinnum fleiri en við.

Myndbandið að ofan lýsir hugmyndum dananna vel. Þarna er sýndur arkitektúr sem gengur þvert á það sem mér sýnist vera að herast á bakkanum sunnan Hörpu í Reykjavík. HVað svo sem mönnum almennt kann að finnast um hann.

Að neðan er mynd af nýlegum húsum í Sydhavnen.

Manglende_plan_for__871388y

 

Flokkar: Óflokkað

Mánudagur 25.8.2014 - 12:35 - 9 ummæli

Landspítalinn aftur á dagskrá

Picture1

Núverandi forstjóri Landspítalans var í viðtali í morgunútvarpi Bylgjunnar þann 15. ágúst s.l.  Þar lagði hann áherslu á að hefja framkvæmdir við byggingu spítalans sem fyrst til þess að koma bráðastarfsemi sjúkrahússins í eitt hús og að ef ekki væru til peningar þá þyrfti að finna aðra lausn.

Þarna opnaði forstjórinn á umræðu um aðra lausn en þá sem nú liggur fyrir.  

Páll Torfi Önundarson, prófessor í blóðsjúkdómum við HÍ og yfirlæknir á Landspítalanum brást við og skrifaði grein í Morgunblaðið sem hann hefur sent hingað til birtingar.

Ég birti greinina hér með mikilli ánægju, enda ástæða til þess að taka umræðuna upp að nýju í kjölfar þessarar opnunar forstjórans og ekki síður í tengslum við ný tækifæri sem hafa skapast með nýju aðalskipulagi.

Hér kemur grein Páls Torfa í heild sinni:

Núverandi forstjóri Landspítalans er mjög áhugasamur um framgang sjúkrahússins og er það vel. Hann er þó ekki heilagur maður eins og nafni hans, postulinn, frekar en ég. Því er engum skylt að hafa sömu skoðun og hann á réttu og röngu eða á fegurð eða byggingarlausnum á Landspítalalóð.

Í viðtali í morgunútvarpi Bylgjunnar 15. ágúst sl. sagði hann að nauðsynlegt væri að hefja nýbyggingar á Hringbrautarlóð Landspítalans sem allra fyrst til þess að koma bráðastarfsemi sjúkrahússins í eitt hús og er ég sammála því. Hann mælti með fyrirliggjandi fyrsta áfanga í SPITAL-planinu umfangsmikla – en sagði jafnframt að ef ekki væru til peningar í þá byggingu þá þyrfti að fara í aðrar lausnir sem hann nefndi „skítamix“. Mér fannst þetta sniðugt orð af því að mér finnst SPITAL-planið einmitt vera þess eðlis; allt of stórt fyrir byggingarlóðina, vitlaust staðsett, ljótt, byggt í brekku og með slæmum tengingum við gömlu húsin, sem þar með munu nýtast illa.  Áframhaldandi nýting húsanna á Hringbraut var einmitt aðalforsenda staðarvalsins, m.ö.o. að spara peninga, sem liggja víst ekki á lausu hérlendis.

Ég leyfi mér að biðja ritstjóra Morgunblaðsins að birta enn og aftur hlið við hlið mynd annars vegar af deiliskipulagstillögu SPITAL, sem gerð er fyrir milljarða, og hins vegar af tillögu minni og Magnúsar Skúlasonar arkitekts, sem enginn peningur hefur verið settur í. Svo sting ég upp á því að lesandinn sjálfur, borgarbúinn, meti hvor tillagan sé „skítamix“. Þá má hafa í huga borgarmyndina, fegurðina, Þingholtin.

Tillaga okkar Magnúsar er fullnægjandi lausn fyrir bráðastarfsemina og rannsóknarstofurnar til nokkurra áratuga og ásýnd Þingholtanna breytist ekki mikið. Valstarfsemi getur verið áfram í Fossvogi um sinn. Margir hafa haft samband við mig, arkitektar, verkfræðingar, læknar og aðrir og lýst yfir stuðningi við lausn okkar Magnúsar fyrir þessa lóð, sem lýst hefur verið í fyrri greinum bæði í Morgunblaðinu og Fréttablaðinu. En þeir sömu vilja ekki segja það opinberlega. Er eitthvað að óttast?

******

Efst er mynd af tillögu Magnúsar Skúlasonar arkitekts og Páls Torfa sem þeir telja  er fullnægjandi lausn fyrir bráðastarfsemina og rannsóknastofurnar þar sem ásýnd Þingholtanna breytist ekki mikið, ólíkt SPITAL-skipulaginu. Að neðan er svo tillaga sú sem nú liggur fyrir.

Neðst er svo mynd af húsi sem sem er álíka hátt og fyrirhugaður meðferðarkjarni sem á að rísa sunnnan við gamla Landspítalann frá því 1930.

Meðferðarkjarninn er 25,4 metrar á hæð eða sem nemur venjulegu 9 hæða húsi eða 80% hærra en viðmið aðalskipulagsins. Meðferðarkjarninn er nánast jafn hár og fjölbýlishúsið við Kleppsveg sem sýnt er á neðstu myndinni í færslunni.  En hann er líka þrisvar sinnum lengri en blokkin og um 17 sinnum fyrirferðameiri ef ég skil uppdrættina rétt!

Það er full ástæða til þess að skoða nánar með faglegum hætti og í fullri alvöru deiliskipulagstillögu þeirra Magnúsar Skúlasonar arkitekts og Páls Torfa Önundarsonar yfirlæknis um aðra nálgun.  Aðlaga deiliskipulagið  markmiðum aðalskipulagsins um húsahæðir og aðliggjandi byggð og ekki síður að fjárhagslegri stöðu ríkisins og samfélagsins alls.

Kannski taka málið upp í heild sinni í samræmi við þá sviðsmynd sem nú blasir við. 

Fjallað er um tillögu Magnúsar skúlasonar arkitekts og Páls Torfa á þessari slóð:

http://blog.pressan.is/arkitektur/2013/02/24/husnaedisvandi-landspitalans-onnur-nalgun/

 

 

 

Picture3

photoaaaa1

 Fjölbýlishúsið við Kleppsveg sem sýnt er á myndinni að ofan er álika hátt og fyrirhugaður meðferðakjarni SPITAL hópsins sem rísa á sunnan við gamla Landspítalann við Hringbraut.  Meðferðarkjarninn verður  þrisvar sinnum lengri en blokkin og um 17 sinnum fyrirferðameiri (að rúmmáli) ef ég skil uppdrættina rétt! Margir efast um að þingholtin og borgarlandslagið beri svo stóra byggingu á þessum stað.

 

Flokkar: Óflokkað

Miðvikudagur 20.8.2014 - 08:18 - 14 ummæli

Staðfesta í borgarskipulagi

 2013-06-13 13.29.24

 

Meðal athugasemda sem bárust Reykjavíkurborg, þegar skipulag Vatnsmýrarinnar var þar til umfjöllunar í vetur, var hugleiðing Bolla Héðinssonar hagfræðings sem hann sendi sem umsögn um skipulagstillögurnar. Bolli er áhugamaður um borgarskipulag og byggingalist og tengir gjarnan þessi áhugamál fræðigrein sinni, hagfræðinni.

Hann telur fyrirhugað hverfi í Vatnsmýri boða nýja tíma  og ný tækifæri í Reykja­vík. Þar gefst færi á að byggja hverfi af þeirri tegund sem mest er þörf fyrir í borginni. 

   

Umsögn Bolla tekur á viðfangsefnum sem vert er að gefa gaum og því er hún birt hér.  Sjónarmið hans eiga erindi í skipulagsumræðuna  og vil ég þakka honum sendinguna. Ég mæli með því að fólk lesi þetta og íhugi sjónarmiðin sem þar koma fram.

Myndefnið sem fylgir færslunni er fengið frá höfundi.

 

Staðfesta í borgarskipulagi

 

Með skipulagi Vatnsmýrarinnar hillir loks undir að í Reykjavík verði til stórt heildstætt „mið­borgar­hverfi“ sem færir hana nær því að geta risið undir kröfum um blöndun búsetu og at­vinnu sem borginni er nauðsyn. Aðeins þannig fær hún gegnt hlutverki sínu sem höfuðborg og sem borg sem tryggir Íslendingum lífsgæði sem aðeins er í boði þegar borgir hafa náð ákveð­i­nni stærð.  Þessa tegund fjölbreytileika getur orðið að veruleika í því hverfi sem til stendur að byggja í Vatnsmýri.

Þegar einstakt tækifæri gefst nú til að skapa slíkt hverfi í Reykjavík þarf að vanda til verka og sýna staðfestu í uppbyggingu þess.  Þannig skiptir máli að öll Vatnsmýrin verði skipulögð sem eitt svæði þó svo að einstakir hlutar svæðisins komi inn til byggingar á mismunandi tímum.

Á svæðinu er brýnt að skapa „borgar-anda“ sem aðeins næst með samspili þess…

  • …hvernig göturnar eru lagðar,
  • …þéttleika gatna og
  • …þéttleika bygginga,
  • …hæð húsa og
  • …hlutfallinu milli atvinnuhúsnæðis og íbúða.

Þetta gildir jafnt um svæðið allt, hluta þess sem og einstakar byggingar.

Uppskriftin að skipulagi þeirra borga og borgarhluta í Evrópu sem eftirsóknarverðast þykir að búa í er afar einföld.  Yfirleitt eru þetta hverfi sem byggðust upp eða voru skipulögð á ára­bilinu 1850 – 1930.  Stærstu drættir slíks skipulags eru, að þar er víðast að finna verslanir og þjónustu á jarð­hæðum húsanna, en íbúðir á hæðunum þar fyrir ofan.

Þrátt fyrir áðurgreinda megin­drætti um hvað er að finna í einstökum húsum þá útilokar það alls ekki að þar séu einnig barnaskólar, háskólastofnanir, minni leikhús/samkomuhús o.þ.h. innan um verslanir og veitingahús auk allskyns persónulegrar þjónustu.

2013-10-15 17.03.35

Hér er komið að afar mikilvægum þætti í skipulagi hverfis af því tagi sem fyrir­­hugað er að rísi í Vatnsmýri.

Auk þess sem áður er getið um gæði Vatnsmýrar­hverfisins þá er rétt að ítreka að í því tilliti  er einna mikil­vægast samspil íbúða og þjónustu.  Þ.e. þeir sem kjósa að búa á svæðinu, þeir eru að leita eftir mann­lífi sem tengist þeirri þjónustu sem þar er að finna.  Ekki endilega vegna þess að þeir séu svo miklir notendur þeirrar þjónustu sem þar er í boði heldur að einmitt þar standi hún öllum til boða.  Því skiptir það máli að ekki verði síðar veittar undan­þágur frá skipt­ingu húsnæðisins í þjónustu og íbúða­r­hús­næði. Mikið af þeirri þjónustu fellur sjálf­sagt undir eitthvað sem nefna mætti „ómerki­lega starfsemi“ en samt ein­mitt starf­semi sem er til þess fallin að gera hverfi eftir­sóknarverð að búa í.  Hér má nefna snyrti­stofur og allskyns verslun þar sem er verið að sinna sértækum þörfum og áhugamálum viðskipta­vinanna.

Viðbúið er að þegar húseigandi telur sig ekki fá nægjanlega háa leigu fyrir þjónustuhúsnæði í hans eigu (eða telur sig ekki geta selt þjónustu­hús­næðið við því verði sem hann setur upp) þá mega borgaryfirvöld á hverjum tíma alls ekki verða við beiðnum um að breyta notkun hús­næðis­ins úr þjónustu- í íbúðarhúsnæði. Verði það gefið eftir þá glatast það samspil íbúða og þjón­ustu sem íbúarnir í hverfinu eru að leita eftir og hverfið verður smátt og smátt eins­leitt íbúða­hverfi. Þetta hafa orðið örlög þeirra fáeinu gatna í Reykjvík þar sem var að finna vísi að slíku sam­spili. T.d. Grundar­stígur, Óðins­gata svo fáeinar götur séu nefndar. Hús­eigendurnir hafa ekki talið sig fá nægjan­­lega hátt verð fyrir verslunar­­hús­næði, hvort sem er í útleigu eða sölu, svo því hefur verið breytt í íbúðarhúsnæði.

Hér mega borgaryfirvöld ekki gefa eftir þum­lung.  Vanda­málið er nefnilega ekki að hús­eig­andinn fái ekki nógu háa leigu fyrir hús­næðið, heldur er vanda­málið að hús­eig­andinn er ekki reiðu­búinn að sætta sig við lága leigu fyrir hús­­næðið, fyrir einhverja þá starf­semi sem þar gæti þrifist, væri leigan nægjanlega lág. Hús­eig­andanum verður að vera ljóst frá byrjun að við­komandi hús­næði er ekki ætlað undir íbúðir og að frá þvi verði ekki hvikað.

2013-08-23 17.38.32

Gera verður ráð fyrir að vel sé séð fyrir almennings­samgöngum í Vatns­­­­mýrarskipulaginu og tryggt að strætis­vagnar séu á sérstöku akrein/spori sem geri þeim kleift að hafa forgang í umferðinni.

Í hverfum þeim sunnar í Evrópu sem hér hafa verið skoðuð til samanburðar eru húsin yfirleitt 5-7 hæðir og standa jafnframt þétt við götu, randbyggð. Viðbúið er að það séu full há hús fyrir Vatnsmýrarhverfið m.t.t. skuggavarps.  Rand­byggðin er hins vegar mjög mikilvæg til að tryggja hinn eftirsóknarverða karakter hverfisins en viðbúið er að húsin þurfi að vera lægri í Vatns­mýrar­hverfi.

2013-08-03 13.56.31

Heppileg leið til að sjá bregðast við skuggavarpinu gæti verið að hafa húsin lægri norðan megin hverrar einstakrar götu. T.d.  upp á 4-5 hæðir (í rand­byggð um­hverfis lokaðan inni­garð) á meðan að húsin sunnan megin í slíkri þyrpingu væru 3-4 hæðir.  Aldrei verður þó séð við skugga­varpinu að fullu, frekar en í borgum sunnar í Evrópur, en þetta þó viðleitni til að draga úr því.

IMG_4770

Á hinu vindasama Íslandi hefur byggð hvergi verið hönnuð bein­línis til draga úr áhrifum vinds á byggðina.  Í Vatns­mýrar­­hverfi gefst einstakt tæki­færi til þess.  Nyrst í Vatns­mýrarhverfi, úti við Hring­­­braut, gefst færi á að byggja hús af öðru tagi heldur en sunnar og innar í hverfinu án þess að það hafi áhrif á karakter hverfisins.  Þar gefst tækifæri á að hanna hús m.t.t. vinda­fars þannig að húsaröðin,  eða húsa­raðirnar, næst Hringbraut myndi með einum eða öðrum hætti „skjólvegg“ fyrir norðanátt fyrir hverfið allt. Húsin geta bæði verið allmiklu hærri en húsin almennt í hverfinu og einnig breiðari ef því er að skipta. Hér skiptir mestu máli að hönnun þeirra húsa verði þaul­prófuð áður, með líkanagerð, í þar til gerðum vind­göngum  þannig að þau raun­veru­lega brjóti vind en skapi ekki vind­hviður líkt og reyndin hefur verið með hús í hærri kantinum í Reykjavík og ná­grenni.

Staðsetning húsanna við Hring­braut  leiðir til nokkurs skugga­varps inn á Hringbraut sem kemur ekki að sök þar sem það lendir ekki á íbúða­byggð.

Auk þess sem mögu­lega er hægt að draga úr norðanvindi með þessum út­hugsuðu „vind­­brjótum“ nyrst í hverfinu þá ætti þéttleiki gatna innan hverfis­ins einnig að geta orðið til að draga úr stöðugum vindi og skapa aukna mögu­leika á meiri umferð gangandi veg­far­enda árið um kring.

IMG_4789

Annar kostur við hærri hús nyrst í hverfinu, auk veður­farslegs tillits,  er að þar gefst færi á að bæta verulega í íbúa­fjölda hverfisins án þess að karakter þess breytist að öðru leyti.  Á svæðinu nyrst gæti þéttleiki byggðarinnar verið til muna meiri vegna hærri húsa en þeir íbúar sæktu eftir sem áður inn i hverfið til suðurs eftir atvinnu og þjónustu.

Hverfið í Vatnsmýri boðar nýja tíma í Reykja­vík. Þar gefst færi á að byggja hverfi af þeirri tegund sem mest er þörf fyrir í borginni.  Borgin og nágrannasveitarfélög sjá nú þegar fyrir byggð fyrir sérbýli auk fjölbýlishúsa sem byggð eru við rúmar aðstæður með túnflötum og opnum svæðum.  Vaxandi eftirspurn hefur verið eftir hverfi af því tagi sem hér að framan er lýst og þessvegna sérstaklega ánægjulegt að borgin geti brugðist við þeirri eftirspurn með jafn myndarlegum hætti og Vatnsmýrarhverfið býður upp á.

 

Hér eru slóðir að færslum sem tengujast Vatnsmýrinni.:

http://blog.pressan.is/arkitektur/2012/01/13/vatnsmyrarsamkeppnin-upprifjun/

Ef slegið er inn orðið Vatnsmýri í leitarboxinu til hliðar koma upp fjöldi pistla um málefni Vatnsmýrarinnar.

 

 

Flokkar: Óflokkað

Föstudagur 15.8.2014 - 11:48 - 16 ummæli

„GRETTISGATA – APARTMENTS“

photo 4

 

Viða í borgum eru til hverfi og götur sem almenn sátt er um. Þetta er oft í eldri hlutum borganna.

Gestir og ferðamenn laðast að þessum hverfum og götum. Fólk vill búa í svona umhverfi. Ástæðan er oftast sú að þar er einhver harmónía. Húsin eru kannski ekki ofurfalleg öllsömul eða góð en þau skapa saman einhverja heild sem fólki líkar. Þau fara vel saman og standa hlið við hlið og í sátt við hvert annað. Þarna er oftast eitthvað sem við erum farin að kalla staðaranda. Á þessum stöðum standa oftast hús sem flokka má undir „regionalisma“ Svo er þarna götulíf og allt gróið. Maður veit á hverju maður á von og fyllist öryggistilfinnungu. Maður veit hvar maður er staddur og samsvarar sig við húsin.

Það er líka fleira sem laðar fólk að og gerir svona hverfi eftirsóknarverð.

Það er handverkið.

Vegfarandinn og íbúinn sér og finnur fyrir handverkinu.

Mannshöndinni.

Það fer minna fyrir því í nútímahúsum.

Vegfarandinn sér hefil- og sagarförin í timbrinu, penslistrokur málaranna og strúktúr múraranna í múrverkinu, naglhausana og m.fl. Þetta er allt eitthvað svo aðlaðandi, skiljanlegt og manneskjulegt. Manni finnst jafnvel maður geti gert þetta sjálfur.  Þetta á líka við um garðana og rýmin milli húsanna.

Arkitektar á borð við Jan Gehl og Vandkunsten hafa áttað sig á þessu og skilgreint sem gæði sem fólk kann að meta. Þeir leggja áherslu á arkitektúr í augnhæð.

Þrátt fyrir þetta er þessum hverfum nú ógnað. Þeim er aðallega ógnað úr tveim áttum. Annarsvegar er þrýstingur um að breyta starfsseminni í húsunum og og hinsvegar af byggingarlistalegu inngripi með nýbyggingum og viðbyggingum sem ekki eru í samræmi við anda staðarins.

Túrisminn og breytt notkun húsa í hans þágu er ógnun. Túrisminn hefur eyðilagt margar borgir eins og við vitum. Ég nefni Feneyjar og San Gimingnano (svo nefndar séu tvær borgir sem mé voru kærar á Ítalíu), arkitektúrinn er sá sami og áður en starfssemin og mannlífið annað. Ég fyrir minn hlut nenni ekki að heimsækja svona staði.

Á svæðinu sunnan Laugavegar  er  aukin ásókn ferðaþjónustunnar ógnvaldur. Hann hefur þær afleiðingar að húsaleiga og íbúðaverð hækkar og fjólskyldufólk flytur burt. Bornin á götunum og í görðunum hverfa. Þetta ógnar götunum eins og við þekkjum þær og viljum flest hafa þær.

Önnur ógn eru svo stórhuga athafnamenn sem ráða til sín arkitekta sem hafa aðra sýn á gæði umhverfisins en flest okkar hinna.

Afleiðingin er ráðgjöf og framkvæmd sem rýra gæði hverfisins og einkenni þess. Þetta gerðist ekki í Feneyjum og San Gimignano góðu heilli. Húsin eru þau sömu en starfssemin önnur. Mér sýnist þetta sama vera að gerast ofan Laugarvegar auk þess sem verið er að byggja við húsin og reisa ný hús sem ekki eru í takti við það sem fyrir er..

Hjálagt eru sex myndir teknar í hverfinu þar sem nýbygging er á einni og ný viðbygging á annarri.

Það vakna margar spurningar þegar gengið er um hverfið ofan við Laugaveg og við- og nýbyggingar skoðaðar. Ein er hvort þarna sé verið að brjóta blað í byggingarlistinni á svo háu plani að venjulegur maður skilur ekki neitt í neinu eða hitt  að þeir sem þarna eru að tjá sig í byggingarlistinni hafi aðra sýn á umhverfið og sjái þarna önnur gæði í umhverfinu en sum okkar hinna.

 

 

photogr3

photo 1

Aðgerðarsinnum tókst að bjarga silfurreyninum við Grettisgötu sem var ógnað í skipulagsáætlunum. Það las ég í blaðinu í morgun. Borgaryfirvöld eiga að fagna hugsjónastarfi aðgerðasinna og eiga hrós skilið fyrir að bregðast við. Hér er samráð í verki. Borgaryfirvöld eiga að kalla áhugasama að borðinu og taka þeim fagnandi. Þeir vilja bara vel og eru oftast með heildarhagsmuni að leiðarljósi.  Til hamingju með þetta borg og aðgerðarsinnar.

 

photo 2

Að ofan er nýbygging við Njálsgötu og að neðan er viðbygging við gamalt hús í sömu götu. Það þarf að hafa í huga að viðbyggingin er í smíðum og ekki hægt að segja lokaorð um útkomuna. En maður bíður auðvitað spenntur eftir því að sannfærast um þessa nálgun á úrlausnarefninu.

photogr2

 

 

 

 

Flokkar: Óflokkað

Þriðjudagur 5.8.2014 - 20:30 - 14 ummæli

Arkitektúr án arkitekta

fingal27scave5

Fyrir einum þrem áratugum var gerð könnun á því hverjir teiknuðu húsin sem þá var verið að byggja í Reykjavík. Skoðuð voru tvö eða þrjú nýleg íbúðahverfi. Niðurstaðan var að arkitektar teiknuðu um 20% húsanna. Hin um 80%  voru teiknuð af fagfólki með aðra menntun sen byggðist ekki á byggingalist.

Einhvern vegin held ég að þetta hafi breyst. Arkitektar teikna hlutfallslega fleiri íbúðahús nú á dögum en áður.

Til þess að fyrirbyggja misskilning þá er ég ekki að segja að einungis arkitektar geti teiknað íbúðahús eða eiga að vera einir um þessi störf. Alls ekki.

Það hefur nefnilega sýnt sig að mikið af virkilega góðum húsum voru teiknuð og skipulögð á grundvelli hefða í byggingalistinni og þekkingar sem flutt var milli kynslóða og án margbrotinna teikninga og án sérstkrar menntunnar í byggingalist eins og við þekkjum hana nú á dögum.

Ég nefni íslenska torfbæjinn, Hutongs íbúðahúsin í Kína og margt fleira.

Árið 1964 kom út bókin „Architecture without architects“  sem margi arkitektar þekkja og eiga. Bókin er eftir Bernard Rudofsky og hefur verið endurútgefin og bætt nýlega. Bókin vakti mikla athygli og opnaði augu manna fyrir mikilvægi hefðanna á hverjum stað fyrir byggingalistinni. Maður sá hvernig húsin mótuðust af umhverfi sínu og menningu.

Svo sér maður víða form í náttúrinni sem minna mann á byggingalist eins og myndin efst í færslunni sýnir er auljóslega ekki gerð af menntuðum arkitektum. Þar voru meistarans hendur að verki.

Meðan á dvöl minni í Flatey á Breiðafirði stóð nýlega voru ungir strákar að verki við að byggja smáhýsi af mikill hugkvæmni.

Efniviðurinn var úr timburstafla þar sem eyjaskeggjar hafa lagt afgangs timbur vegna viðhaldsverka og endurbygginga húsasafnsins á eynni.

Útkoman er frábær byggingalist án aðkomu arkitekta eða nokkurs leiðbeinanda af nokkurri tegund.

Ungu smiðirnir voru innblásnir af staðnum og því byggingarefni sem var við hendina á sama hátt og gömlu mennirnir sem byggðu torfbæjina á öldum áður. Litlu húsin mótuðust af staðnum, kunnáttu og hugkvæmni drengjanna og því byggingarefni sem var á staðnum svipað og mátti sjá í frumútgáfu bókarinnar um arkitektúr án arkitekta.

Þetta leiðir hugan að staðbundinni byggingalist, „regionalisma“ sem nokkuð hefur verið skrifað um hér á vefnum.

http://blog.pressan.is/arkitektur/2010/03/19/regionalismi/

Myndirnar að neðan sýna afrakstur byggingalistamannanna ungu í Flatey.

photo 1

Hér er suðurhlið smáhýsisins með inngangi inn í stofu og eldhús á jarðhæð. Gegið er upp tröppur um svalir inn í stofu á efri hæð með stórum gluggum með útsýni til norðurs og vesturs. Svalahandriðin eru byggð úr tveim mismunandi rúmgöflum sem voru við hendina.

photo 4

Framan við inganginn til suðausturs er morgunverönd sem gerð er úr vörubrettum. Ungur maður sem ekki kom að smíðinni stendur í dyragættinni heillaður af byggingalistinni

photo 5

Gamlir gluggar sem fargað hefur verið notuðu ungu smiðirnir til þess að skapa útsýnisstofu. Hægindastóllnum þurfti að koma fyrir áður en útveggjasmíðinni var lokið.

Að neðan er mynd af endurútgefinni bók Bernard Rudofsky, „Arkitekture Without Architects“.

 

51S5SM2VH5L

 

 

Flokkar: Óflokkað

Fimmtudagur 24.7.2014 - 10:37 - 28 ummæli

Matvöruverslanir aftur inn í íbúðahverfin

slides-myndir0821lett

 

Í nýju aðalskipulagi Reykjavíkur er stefnt að vistvænni borg með minni bifreiðaumferð, betri þjónustu í íbúðahverfunum og meira mannlífi milli húsanna og á götunum.

Þetta eru allt góð markmið sem flestir ættu að geta sæst um.

Til þess að ná þessum markmiðum eru margar leiðir. Ein sú miklvægasta er að flytja matvöruverlanir aftur inn í íbúðahverfin.

Efst í færslunni er mynd af verslununum við Dunhaga tekin úr efstu hæð í símamannablokkinni við Dunhaga

Sennilega er myndin tekin 1960-62. Göturnar enn ómalbikaðar og engar eru gangstéttirnar. Öll sjónvarpsloftnetin vísa til herstöðvarinnar á Keflavíkurflugvelli.  Í verslunarkjarnanum við Dunhaga var mjólkurbúð, hannyrðaverslunin PERLON, fiskbúð (Dóra fisksala), matvöruverslun KRON og að mig minnir skósmiður. Handan Dunhagans voru 2-3 búðir; bókabúð og hárgreiðslustofa sem er þarna ennþá og ein til viðbótar.

Skammt frá, við Fálkagötu var Stebbabúð og svo Ragnarsbúð á horni Suðurgötu og Fálkagötu, Bakaríið var og er um miðja Fálkagötu og Árnabúð á horninu á móti. Svo var ekki langt í verslunarkjarnann við Hjarðarhaga (Hagabúð) og Melabúðina sem er enn á sínum stað og fjölda annarra verslana í hverfinu.

Eins og höfundar upphaflegs skipulags gerðu ráð fyrir var allt við hendina, bæði dagvöruverslanir og skólar. Þarna var auðvelt að búa án þess að hafa einkabíl til umráða. Mikið líf var á götunum og allt í göngufæri.

En í tímans rás misstu menn einhvern vegin tök á skipulagi verslunar í hverfinu og dagvöruverslanirnar lokuðu hver af annarri eftir að verslunarstarfssemin var flutt að mestu út á hafnarsvæðin við Granda. En eins og allir vita er matvöruverslu ekki hafnsækin starfssemi.

Þegar ég segi að menn misstu tök á skipulaginu á ég við að þeir sem véluðu um skipulagsmál á þeim tíma sem heimilað var að reka matvörubúðir og „nærþjónustu“ á hafnar- og iðnaðarsvæðum hafa sennilega ekki skilið samhengi hluttanna eða verið truflaðir af tíðarandanum. Ekki skilið að allt þarf að skipuleggja og allt er háð skipulagi og allar skipulagsákvarðanir hafa afleiðingar. Þetta á við skipulag gatna, lóða og skipulag verslunar. Þessi breyting á verslunarháttum og flutningu matvöruverslunnar út úr íbúðahverfunum varð ekki til vegna óska þeirra sem versluðu.

Það voru stóru verslunarkeðjurnar sem sáu þarna viðskiptatækifæri og útbjuggu matvöruverslanir í skemmum á hafnarsvæðinu við Granda með velþóknun skipulagsyfirvalda. Varan varð ódýrari og viðskiptavinirnir töldu hagstætt að versla þar þó að um langan veg væri að fara.

Vissulega var vöruverðið lægra en kostnaður einstaklinganna við að nágast vöruna stórjókst og kostnaður sveitarfélagsins vegna gatnagerðar og viðhalds gatna varð meir en að óbreyttu. Mengun varð meiri og slysahætta jókst.

Grundvöllur verlanareksturs inni í íbúðahverfunum brast og fullkomið verslunarhúsnæði stóð tómt  í íbúðahverfunum þar sem neytandinn bjó. Þessu húsnæði var oft breytt í skrifstofur eða afspyrnulélegt íbúðahúsnæði.

Með því að leyfa verslanir utan íbúðahverfa í skemmum á hafnar- og iðnaðrvæðum misstu menn tök á skipulaginu. Sáu sennilega afleiðngarnar ekki fyrir . Upphaflegt þaulhugsað skipulag t.a.m. á Melum og Högum brast. Það virtist sem forkólfar skipulagsmála hafi farið að skipuleggja fyrir og með hagsmuni stórmarkaðanna í stað þess að skipuleggja fyrir fólkið og neytandann og bæta hverfið sem var fyrir. Þetta gerðist þrátt fyrir að samkvæmt tölfræðinni var umframframboð á verslunarhúsnæði í borginni.

Nú er í aðalskipulagi Reykjavíkur AR2010-2030  gerð tilraun til þess að snúa þessu við. Góðu heilli. Styrkja hverfisheildir og færa þjónustuna nær neytandanum og auka þar með gæði og mannlíf hverfanna.  Hverfaskipulag sem unnið var að í vetur er stór liður í þessu ferli.

Þótt ótrúlegt kunni að virðast heyri ég á kollegum mínum að þeir trúi ekki á þessa þróun. Þeir trúa ekki á meginmarkmið aðalskipulagsins.

Þeir halda að ekki sé hægt að snúa þessu óheillaferli við.  Hafa gefist umm eða skilja þetta ekki. Þarna er jafnvel um að ræða arkitekta sem eru stórtækir í ráðgjöf í skipulagsmálum borgarinnar.

Auðvitað kanna að vera að menn vilji ekki snúa þessu við og vilja halda áfram að aka 2-6 km til þess að sækja sér mjólk út í kaffið. Vera lausir við að mæta nágrönnum sínum á gangstéttinni o.s.frv.

En vilji maður snúa þessu við þá er það kannski ekki auðvelt en vel hægt.

Ég nefni eitt atriði sem tengist umræðunni um að leyfa sölu léttvíns í matvörubúðum. Ef krafan yrði að léttvín yrði ekki selt í verslunum yfir einhverri lágmarksstærð, segjum 200-300 m2, og alls ekki í stórmörkuðum utan íbúðahverfa mun hagur kaupmannsins á horninu vænkast. Hann mun fá nýtt tækifæri.

En það mikilvægasta er að átta sig á að skipulag hefur áhrif og afleiðingar og það þarf að, stjórna skipulaginu með almannahagsmuni í huga. Sennilega sáu þeir sem um þetta verslunarskipulag véluðu á sínum tíma ekki fyrir afleiðingarnar af því að flytja matvöruverslun út úr íbúðahverfunum og þess vegna má segja að þeir misstu tökin á matvöruverlunarskipulaginu í borginni.

+++

Sjá einni umfjöllun og umræður um efnið á eftirfarandi slóð:

http://blog.pressan.is/arkitektur/2012/10/10/hafnarsvaedi-steinn-i-gotu-skipulagsstefnu/

Og um léttvínssölu í matvöruverslunum hér:

http://blog.pressan.is/arkitektur/2014/03/22/lettvin-i-matvoruverslanir-til-kaupmannsins-a-horninu/

 

untitledbonus

Mikið framboð er af matvöruverlunum á hafnarsvæðunum sem dró úr samkeppnishæfni kaupmannsins á horninu. Þessi skipulagsákvörðun jók bifreiðaumferð og ferðakostnað heimilanna auk þess em mannlíf á götunum dróst saman og hverfiskjarnar og grenndarsamkennd íbúanna minnkaði.

photoccc

Nú eru skrifstofur í hverfiskjarnanum við Dunhaga þar sem áður var fjöldi verlana í rúmgóðu sérhönnuðu húsnæði

photodddd

Handan hverfiskjarnans sérhannaða við Dunhaga voru 2-3 verslanir sem hefur verið breytt í íbúðarhúsnæði. Hárgreiðslustofan er þarna enn.

photoaa

Á horni Suðurgötu og Fálkagötu var Ragnarsbúð sem var ágæt matvöruverslun hins frjálsa kaupmanns. Kaupmaðurinn bjó á efri hæð hússins.

 

photobalari

Um miðja Fálkagötu er nú Björnsbakarí og á horninu á móti (sjá mynd að neðan) var Árnabúð sem lagðist af fyrir allmörgum árum. Þar er nú íbúðarhúsnæði.

photobbb

 

 

Flokkar: Óflokkað

Fimmtudagur 10.7.2014 - 20:49 - 13 ummæli

Það á ekki að rífa neitt – Heldur byggja við

PLH-studio_02

Því hefur oft verið haldið fram að það eigi ekki að rífa nein hús…aldrei. Menn segja að það eigi að byggja við þau og aðlaga þau breyttum þörfum líðandi stundar. Viðhalda hinni sögulegu vídd í borgarlandslaginu. Ekki láta húsin víkja skilyrðislaust.

Ég er farinn að hallast að þessu sjónarmiði. Öll hús eru börn síns tíma og segja sína sögu. Þau hafa flest eitthvað sér til ágætis.

Maður rífur ekki borgir, maður byggir við þær og bætir.

Hjálmar Sveinssson formaður uhverfis- og skipulagsráðs hefur áttað sig á þessu og segir  í Fréttablaðinu í dag þar sem  hann er að fjalla um Skeifuna og uppbyggingu þar í kjölfar brunans: „Ég tel mikilvægt að þetta verði ekki eins og gert hefur verið víða í borginni, að allt sé rifið sem fyrir er“. Þetta er vel mælt hjá formanninum.

Mörg okkar munum eftir góðum húsum í Skuggahverfinu sem voru látin víkja fyrir nýju skipulagi. Það voru Kveldúlfsskemmurnar, Völundarhúsini og byggingar Sláturfélags Suðurlands. Allt vönduð hús sem mikil eftir sjá er af. Við munum líka eftir Söginni og byggingum Ræsis við Borgartún, Skúlatún og Skúlagötu. Það er mikil eftirsjá af þessum húsum.

+++++++

Í tengslum við þetta sjónarmið birti ég hér til skýringar nokkrar myndir af húsi sem hlaut viðurkenningu fyrir að vera eitt besta dæmið um endurbyggingu gamals húss í Danmörku árið 2013.

Þetta er gömul verksmiðja á Österbró í Kaupmannahöfn þar sem landverð er mjög hátt.

Grunnstoðir hússins hafa fengið að halda sér þannig að þær nýtast nýju hlutverki fullkomlega.  Þarna er gamalt hús „moderniserað“ þannig að gamla byggingin heldur anda sínum, sögu og allri gerð. Það er samt hvergi hallað á kröfur nút´mans og nútíma arkitektúr.

Eins og áður sagði fá grunnstoðir hússins að halda sér. Jafnvel hlaupakötturinn í lofti vinnslusalarins hefur verið gerður upp.

Rýmin hafa haldið sínum verksmiðjukarakter með  6,5 metra lofthæð. Á völdum stöðum er skotið inn hæð þar sem er rými fyrir 40 vinnustöðvar.

Húsnæðið sem áður hýsti verksmiðju fyrir rafmagnstæki. Lauritz Knudsenns Fabrikker er nú höfuðstöð fyrir eina af mörgum framsæknum arkitektastofum í Kaupmannahöfn, PLH arkitekter AS.

http://www.plh.dk/

Vakin er athygli á að stiginn er iðnaðarstigi í anda hússins. Blöndun af litakennileitum á veggjum, hlílegu eikarparketti og súbergrafik skapar jafnvægi mili þess gamla og hráa og hins nýja.

+++++++

Það eru áratugir síðan fólk áttaði sig á hinni sögulegu vídd byggingarlistarinnar og fóru að horfa á eldri bygginga sem verðmæti í þeim löndum sem við höfum horft til. Ég nefni svæðið umhverfis High Line Park í NYsem margoft hefur verið fjallað unm á þessum vef. Það er því sérstaklega ánægjulegt að Hjálmar Sveinsson og fulltrúar í skipulasráði skulu vera meðvitaðir um þetta tækifæri eins og fram kom í Fréttablaðinu í dag.

Það á að halda niðurrifum í lágmarki almennt séð. Horfa frekar til endurbóta og viðbygginga þega um er að ræða gamlar byggingar eða eldri borgarhluta.

Sjá einnig sambæileg hús víðsvegar að:

http://blog.pressan.is/arkitektur/2012/09/17/andrik-skrifstofurymi/

Og umfjöllun um High Line Park og Meatpacking district í NY:

http://blog.pressan.is/arkitektur/2013/11/17/high-line-park-i-new-york/

http://blog.pressan.is/arkitektur/2011/09/07/high-line-park-i-new-york-miklabraut/

 

 

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

PLH-studio_04

 

PLH-studio_01-514x343

 

PLH-studio_06

PLH-studio_08

Flokkar: Óflokkað

Eyjan Media ehf. - Kringlunni 4-12, Reykjavík - eyjan(hjá)eyjan.is